Nerwice reaktywne
Nerwica jest subiektywnie odczuwalnym zaburzeniem dotychczasowej równowagi i harmonii psychicznej, spowodowanym przez urazy psychiczne lub przeciążenia układu nerwowego. Nerwica jest więc zaburzeniem psychicznym niepsychotycznym. w którym nie ma objawów psychotycznych i człowiek nie traci najwyższego sternictwa psychicznego: w nerwicy nie ma nigdy zmian organicznych w tkance mózgowej. W nerwicy poczucie choroby jest zawsze wzmożone, zmiany psychiczne mają charakter ilościowy i odwracalny.
Przebieg i rodzaj nerwicy zależy od:
a) siły urazu psychicznego,
b) osobowości chorującego,
c) stanu somatycznego chorującego.
Nerwica może być zaburzeniem psychicznym, które powstaje w określonym, dającym się wskazać terminie, może przebiegać różnie długo, wreszcie może ustąpić samoistnie lub pod wpływem leczenia. Nerwicowy charakter może przejawiać człowiek przez całe życie od lat dziecięcych: taką nerwicę nazywamy konstytucjonalną. Ma ona swój wywód rozwojowy w neuropatii dziecięcej (mniejsza wartościowość układu nerwowego autonomicznego i układu endokrynnego).
Przyczyny nerwic:
a) przemęczenie, przeciążenie emocjonalne i fizyczne,
b) wyczerpanie emocjonalne, intelektualne i fizyczne,
c) sytuacje urazowe i konfliktowe,
d) ostre urazy psychiczne,
e) konflikty intrapsychiczne (pomiędzy popędem a osądem moralnym).
Ten zespół przyczyn nerwic musi być prawidłowo rozumiany. Trzeba pamiętać, że sama praca zawodowa, nauka czy inny wysiłek zorganizowany, praktycznie nigdy nie wywołuje nerwicy. Należy bardzo krytycznie odnosić się do sformułowań, że np. "ktoś dostał nerwicy z przepracowania", czy "z nadmiaru obowiązków codziennych". Istota rzeczy leży w tym, że czynnikiem nerwicowym może być i jest najczęściej źle zorganizowana praca, nieumiejętność wypoczynku po pracy, brak przygotowania zawodowego do wykonywanej pracy itp. oraz poczucie źle spełnionego obowiązku, poczucie, że zadania, na których wykonanie dana osoba wyraża zgodę, przekraczają jej możliwości. W każdym razie praca pojęta jako prawidłowy i dostosowany do konkretnej osoby wysiłek nigdy nie jest czynnikiem nerwicorodnym. Nerwica powstająca z określonych przyczyn zawsze wyraża się najpierw zaburzeniem stosunku uczuciowego z otoczeniem. Istnieje na ogół kilka sytuacji nerwicorodnych, a która z nich jest najważniejsza, nie zawsze daje się ustalić. Przyjmuje się, że u kobiety największe zagęszczenie związków uczuciowych ma miejsce w rodzinie, a u mężczyzny w pracy, dlatego tam trzeba szukać przyczyn nerwicy.